తెలంగాణలో పసుపు సాగు

నవీకరించినది 2026-07-13

దక్కన్ పీఠభూమి — వరి, పత్తి, మిర్చి, మొక్కజొన్నలో ముందున్న రాష్ట్రం.

విత్తే సమయం

మే–జూన్‌లో నాటడం

కోత

జనవరి–మార్చి

దిగుబడి

ఎకరానికి 80–120 క్వింటాళ్ళు (పచ్చిది)

నేలలు

ఎర్ర ఇసుక నేల, నల్లరేగడి నేల

వర్షపాతం

~900 mm

నీటిపారుదల

చెరువులు, బోరుబావులు + గోదావరి/కృష్ణా ఎత్తిపోతల పథకాలు

తెలంగాణలో పసుపు ఎక్కడ పండుతుంది

పసుపు నిజామాబాద్, జగిత్యాల, నిర్మల్, కరీంనగర్, పెద్దపల్లి, వరంగల్ జిల్లాల్లో సాగవుతుంది; నిజామాబాద్‌లోని ఆర్మూర్ మండలమే కేంద్ర బిందువు. ఇది ఎర్ర ఇసుక 'చల్కా' నేలల్లో, నల్లరేగడి నేలల్లో ఉంటుంది, దాదాపు పూర్తిగా బోరుబావుల కిందే — నవంబర్–డిసెంబర్‌లో దుంప బలిసే సమయంలో బోరు పోతే పంట పోయినట్టే.

తెలంగాణకు మంచి పసుపు రకాలు

• Armoor local (నిజామాబాద్ దుంప రకం; సుమారు 9 నెలలు, ఆకు మచ్చను తట్టుకుంటుంది)
• Duggirala (దీర్ఘకాలిక రకం, ఆకు మచ్చను కొంతవరకు తట్టుకుంటుంది)
• Tekurpeta (పొడవైన, లావైన, గట్టి కొమ్ములు)
• IISR Pratibha (మెరుగైన రకం, ఎక్కువ కర్కుమిన్)
• Kesari

తెలంగాణలో వచ్చే సమస్యలు

• నీరు కట్టే పొలంలో పల్లపు ప్రాంతాల్లో దుంప కుళ్ళు — నిజామాబాద్‌లో మామూలుగా వచ్చే నష్టం ఇదే
• ఆగస్టు–సెప్టెంబర్ తేమ కాలంలో ఆకు మచ్చ; Armoor, Duggirala కొంత బాగా నిలబడతాయి
• దుంప బలిసే ముందు కాండంలోకి తొలుచుకుపోయే కాండం తొలుచు పురుగు
• మే నాటడం వరకు నిల్వ ఉంచిన విత్తన దుంపల మీద పెరిగే పేనుబంక (స్కేల్) పురుగులు

ఇక్కడ ప్రత్యేకంగా జాగ్రత్త పడాల్సినది: తెలంగాణ పసుపు ఎక్కువగా దుంపలు, మధ్యస్థ కర్కుమిన్ — కాబట్టి ఈరోడ్ లాట్లకు వచ్చే కర్కుమిన్ ప్రీమియం మీద కాకుండా పరిమాణం మీద పోటీ పడుతుంది. పసుపుకు కనీస మద్దతు ధర (MSP) లేదు, నిజామాబాద్ ధర తీవ్రంగా ఊగిసలాడుతుంది — ధర ఎగిస్తే మరుసటి ఏడాది విస్తీర్ణం పెరిగి, ఆ తర్వాత పతనం వస్తుంది; కాబట్టి గరిష్ఠ ధర చూసి కాదు, ఈ చక్రాన్ని చూసి ప్రణాళిక వేసుకోండి.

ముఖ్యమైన పద్ధతులు

• మీరు అమ్మేది దుంపలే — క్యూరింగ్, పాలిషింగ్, గ్రేడింగ్ సరిగ్గా చేయండి, ఎందుకంటే నిజామాబాద్ రంగు, ఫినిషింగ్ చూసి ధర ఇస్తుంది, మీ కర్కుమిన్ శాతం చూసి కాదు
• ఈ పంటను నిర్ణయించేది బోరు నీరే: మేలో నాటే ముందే నవంబర్–డిసెంబర్ దుంప బలిసే దశకు నీటి ప్రణాళిక ఖరారు చేసుకోండి
• ఎత్తు బెడ్ల మీద నాటి మురుగు కాలువలు తీయండి; చల్కా నేలలో నీరు నిలవడం అంటే దుంప కుళ్ళుకు నేరుగా దారి
• ఇక్కడ ప్రీమియం రాని 'అధిక కర్కుమిన్' విత్తనానికి ఎక్కువ డబ్బు పెట్టకండి — నిజామాబాద్ యార్డ్ నిజంగా దేనికి ధర ఇస్తుందో అడిగి తెలుసుకోండి

ఎక్కడ అమ్మాలి

దేశంలోనే అత్యధిక పసుపు రాక నిజామాబాద్ మార్కెట్ యార్డ్‌కే వస్తుంది; సుదీర్ఘ రైతు ఉద్యమం తర్వాత రాష్ట్రీయ హల్దీ (జాతీయ పసుపు) బోర్డు ప్రధాన కార్యాలయం కూడా అక్కడే ఏర్పాటైంది. తెలంగాణ ఎక్కువగా కొమ్ములు కాకుండా దుంపలు (BULBS) అమ్ముతుంది, దుంపల ధర కొమ్ముల ధర కంటే తక్కువ — కాబట్టి మీ ధరను నిర్ణయించేది నిజామాబాద్ దుంపల కోట్, వార్తల్లో కనిపించే ఈరోడ్ కొమ్ముల ధర కాదు.

తెలంగాణ రైతులకు గమనిక: తెలంగాణలోని నిజామాబాద్ పెద్ద పసుపు మార్కెట్; విత్తన శుద్ధి చేసిన దుంపలను మురుగు సౌకర్యం ఉన్న బెడ్ల మీద నాటి, బాగా మల్చింగ్ చేసి, కోత తర్వాత క్యూరింగ్/పాలిషింగ్ చేస్తే మార్కెట్ గ్రేడ్ వస్తుంది.